AHMET BAYSAL'DAN AÇIKLAMA 1996
19 Şubat 1996 tarihli BOLUnunSESI Gazetesi'nin Okuyucu Köşesi'ne Yurdaer Kalaycı'nın imzasıyla yayınlanan "İZZET BAYSAL'A AÇiK MEKTUP" ile ilgili Ahmet Baysa!'ın açıklaması.
Kardeşim Yurdaer,
Üstünde çok duşünerek, titizlikle kaleme almış olduğuna inandığımız mektubunu amcam ile birlikte okuduk. Kendimizi sanki on sene öncesinde, Vakıf hizmetlerini nasıl ve ne şekilde yapacağımızı planladığımız günlerde gördük.
Zira o gün seçeneklerimizden birini senin açıklıkla önerdiğin, fakat bizden aşağıda açıklayacağım nedenlerle itibar görmeyen seçenek teşkil ediyordu. Biz bildiğin gibi, o günden bu yana senin tenkit ettiğin, daha doğrusu "daha makbulü varken neden bu yolu” tercih ettiğimize anlam veremediğin yolu seçtik.
Hemen söylemeliyim ki, bizler görüşünün aksine, on yıl sonra bugün de, en isabetli tarzda ve yönde hareket ettiğimize yürekten inanıyoruz. Elbette mülkün gerçek sahibi YüceAllahtır ve belirttiğin gibi bizler onun yanlızca emanetçileriyiz. Dolayısı ile bu emaneti gereği şekilde halkımızın yararına kullandığımızın inancı ve gönül ferahllğı içindeyiz. Elbetteki takdir Yüce ALLAH'ındır. Emaneti gereği gibi kullanmadığımız konusunda vebal varsa o da elbette bize aittir. Bunu, bu konuya, bizden daha fazla hassasiyet gösterdiğini gördüğüm için tasrih ediyorum.
Vakfın hayır'larını planlarken, takdir edersin ki, uzun süre içinde fiilen mücadele verdiğimiz, çok acı, fakat çok faydalı deneyimler geçirdiğimiz iş hayatının bize öğrettiklerini bir kenara bırakamazdık. Yarım asırı geçkin bu mücadelede çok şey yaşadık, çok şey öğrendik. En mühimi ülkemizin insanını ve memleketimizin gerçeklerini tanıdık. Bunların kitapların yazdıklarından, hayallerdeki ideallerden, hele yenice iş hayatına atıldığımız günlerin düşlerinde çok farklı olduğunu gördük. Böyle olunca da sanırım ki davranışlarımızda, "yere sağlam basmak", "ayağını yorganına göre uzatmak" ve bilhassa "kişilere son derece zor güvenmek" gibi, bugün çoğunluğun yardırgamaya başladığı vasıflarımız belirginleşti. Vakfın çalışmalarını irdeleyen kişilerin, Vakfa yönverenlerin bu karakterlerini ve alınan kararlarda bu vasıfların etkili olduğunu gözardı etmemeleri gerekir.
Mektubunda özetle "Hayırlarımızın, işletmecilikten zayıf not almış Devletin Sorumluluğuna teslim edilmesini" eleştiriyorsun ve netice itibariyle bunları, "dirayetli profesyonel kadroların sorumluluğuna teslim etmemizin daha faydalı olacağını" öneriyorsun. Bahse konu kuruluş veya işletmeler bir sınai, zirai veya ticari kuruluşlar olsa idi sana yerden göğe hak verirdik. Fakat konu, bildiğin gibi EĞİTİM'dir; konu SAĞLlK'tır.
Gel, burada beraberce ülkenin şu gerçeklerinde mutabık kalalım:
1. Devlet işletmeleri verimsizlik ve israf içindedirler. Senin bu tesbitine herkes gibi, ben de yürekten katılıyorum. Ancak konu olan İşletmeler EĞİTİM ve SAĞLlĞA yönelik olunca, gel sen de benim şu tesbitlerime katıl; ondan sonra Vakfın tuttuğu yolu beraberce irdeleriz:
2. Ülke hızlı bir nüfus artışı ile karşı karşıyadır.
3. Halkımız arasında, zamanla kapanacağı yerde gittikçe büyüyen adaletsiz bir gelir dağılımı vardır.
4. Eğitim ve Sağlık Hizmetleri tamamı ile Özel teşebbüse bırakılamaz. Nüfus artış hızını planlamış gelişmiş ülkeler de bile Devlet bu hizmetlerin tamamını özel teşebbüsün "insafına", daha gerçek bir deyimle "istismarına" bırakmayı sakıncalı görmüştür.
5. Ülkemizde son 10-15 yıldır Eğitim ve Sağlık alanında boy göstermeye başlayan Özel Teşebbüs kuruluşları ancak BELİRLİ ÖDEME GÜCÜ olan kesime hitap edebilmektedirler.. Ve bu kuruluşlar, bu kesimin maliyet mefhumundan yoksun ödeme güçleri karşısında, kendileri de eğitimin ve sağlığın "maliyet mefhumunu" çoktan unutmuş durumdadırlar; halkımızın %80'leri aşan büyük kesiminin kapılarına dahi yanaşmaya cesaret edemeyecekleri derecede PAHALI'dırlar.
Kıymetli Kardeşim,
Bu gerçekler karşısında Devlet Kuruluşundaki verimsizliği giderecek imkanlar elimizde ise, Vakıf yatırımlarını o yönde planlamaktan daha akılcı ne olabilir? İşte Vakfımız bu ZOR, fakat zor olduğu kadar netice alındığında büyük BAŞARI sayılacak yolu seçmiştir. Senin yazında “.. bir an önce kurtulmak ister gibi kolay yol" olarak tanımladığın seçeneğimiz işte budur. Bunun, KENDİ İŞLETMEMİZİ kurmaktan daha zor olacağını kabul edeceğine eminim, o derecede ki, bu konuda başarıya şüphe ile baktığını hisseder gibiyim. Zordur, ancak üstüne inançla gidilmeye değerdir.
Üç sene önce kararını alıp uygulamaya başladığımızda, ilk yaptığımız, Devletin işletmeciliğine teslim edilen Vakıf kuruluşlarında şikayet konusu verimsizlik nerelerden kaynaklanmaktadır, onun tesbiti olmuştur. Bunlarda ne veya neler eksiktir ki, bu işletmeler, özel teşebbüse göre verimsizdirier?
Bu araştırmamızda çoğumuzun esasen bildiği, burada yazmakla uzatmak istemediğimiz nedenleri gördük. Bunların içinde bir tanesi vardı ki hem verimsizlikte çok mühim bir faktör oluyor, hem de, işin iyi tarafı bunun izale edilmesi VAKFIMIZ'ca mümkün görülüyordu.
Neydi bu verimsizlik faktörü?
Vakfın ismini taşıyan eğitim veya sağlık kuruluşları, çağdaş Eğitimin ve çağdaş tedavi sisteminin araç ve gereçlerinden yoksundular. Zira o zamana kadar Vakfımız yanlızca fiziki yapı ihtiyaçlarını ön planda ele almıştı. Kimya öğrencilerimiz büretsiz, Biyoloji öğrencilerimiz mikroskopsuz, Fen öğrencilerimiz laboratuvarsız, Meslek Yüksek okullarımız bilgisayarsızdılar. Sağlık Yüksek Okulundan mezun olup hayata atılacak hemşirelerimiz serum takmasını, kan almasını kara tahtaya öğretmenin çizdikleri veya astıklarından öğrenmekteydiler. Bu derecede Eğitim araçlarından mahrum ve Eğitmenin kaliteli bir eğitim verebilmesi nasıl beklenebilirdi? Teknoloji çağında, teknik imkanlardan mahrum bir okulda kaliteli bir Eğitim, modern tıbbi cihazların noksan olduğu bir hastahanede sağlıklı bir tedavi nasıl yapılabilirdi? Bu gibi işletmelerde Öğretmensiniz veya Doktorsunuz veya Hemşiresiniz, elinize gereken araç gereç verilmemişse, öğrencinizi nasıl yeterince yetiştirebilir, hastanızı nasıl gereğince tedavi edebilirsiniz?
Bu arada, bu vesile ile şunu da altını çizerek belirtmekte fayda görüyorum. Yazından anladığım kadarı ile Devlet işletmelerine olan güvenin son derece zedelenmiş. Bizler bu araştırmamızda bilakis, bu işletmelerde, yaşadıkları tüm yetersizliklere rağmen, çok kıymetli yöneticilerin, görevlilerin, çalışanların bulunduğunu gördük. Bekledikleri tek şey İLGİ idi. Görüşlerine değer verilmesi ve şahsi gereksinmeleri bir yana, en azından mesleklerini icrada ihtiyaç duydukları araç ve gereçlerin temin edilebilmesi idi.
İşte Vakfımız, üç yıl önce aldığı bir prensip kararı neticesi, her sene bütçesinden, imkanları nisbetinde bu kuruluşların donanım ihtiyaçlarına cevap vermeğe başlamıştır. Üç sene gibi kısa bir zaman diliminde ne farklılık olduğunu görmek istersen, sana bazı arkadaşlarınla birlikte, araç ve gereçleri nisbeten de olsa temin edilmiş bazı kuruluşları gezmeni öneririm. Edebiyat ve Fen Fakültesine gitmelisiniz. Öğretmen ve öğrencilerimizin şevkle ve iştiyatla kendilerine sağlanmış laboratuvarıarda eğitim yaptıklarını göreceksiniz. Öğrenciler bilgisayarlarına, mikroskoplarına, büretlerine sarıImışlardır. Öğretmenlerimizin, sağlanan yeni teknolojik araçlarla, bilgilerini geliştirme imkanın bulduklarını göreceksiniz. Eğitim Fakültesine gidiniz. Öğrencilerimizi, Özel üniversitelerde bile bulunmadığını iddia edebileceğim resim ve heykel sehpaları başında, müzik eğitimini her türlü müzik aracı eşliğinde ve gereken fiziki oıiamlarda yaparlarken göreceksiniz. Yüksek Spor Okulundaki imkanları ise zaten gördüğünüzü ve bildiğinizi sanıyorum. Bolu kampüsündeki Sağlık Meslek Yüksek Okulunu ve Yüksek Meslek Okulunu ziyaretinizi de öneririm. Buralarda gerek Eğitmenlerin, gerekse öğrencilerin Vakfımızca sağlanan bilgisayarların başında ne heyecanla çalıştıklarının, hemşire adaylarının insan maketleri üstünde ne uygulamalar yaptıklarının şahidi olacak; benim de şaşırdığım gibi, size bir anne maketinden bir doğum ve sezeıyan operasyonu gösterdiklerinde şaşıracaksınız.
Vakfın ismini taşımamasına rağmen Bolu Ticaret Lisesi'ne gidiniz. Oraya geçen sene alınan bilgisayarların o okul işletmecisine ne canlılık ve verim getirdiğini memnuniyetle göreceksiniz.
İsmimizi taşıyan Hastahaneye 1996 yılında ayrılan ödeneğin miktarını Basın Toplantısından biliyorsun. Alınacak tıbbi cihazların hepsi Hastahanenin yetkilileri ve Bolu Mütevelli Üyesi arkadaşlarımızın yaptıkları bir dizi toplantı sonunda tesbit edilmiştir. Bunun ilk gerekliliği ise, 1995 yılının 4 Ekim gecesinde, Köroğlu Otelde, İzzet Baysal Devlet Hastahanesinde görevli Doktor ve Yöneticilerle yaptığım, sanırım ki 30 kişi kadardık, dört saatten fazla süren bir sohbet toplantısında dile getirilmişti. Hepsine bu vesile ile buradan alenen teşekkür etmek isterim.. O toplantıdan sonra ben emindim ki, Vakfımıza ilettikleri donanım ihtiyaçlarının sağlanmış olduğunu görmek onların çalışmaşevkini ve sorumluluk bilincini artıracak ve Hastahanemizde, çok kısa bir süre içinde, özel hastahanelerin verimliliğine ulaşabilecektir. Vakfımızın Devlete armağan ettiği tesislerde karşılıksız olarak halkımıza sunduğu yatırımlar, eğer ben Türk insaııının hasletine biraz güveniyorsam, bu hizmetleri yapanlarca da iyi değerlendirilecek ve bu tesis ve donanımlara Devlet adına işte onlar SAHİP ÇIKACAKLARDIR. Üç senedir yapılanlara sahip çıkıldığını görmenin inancı içinde bunu rahatlıkla söyleyebiliyorum. İstisnalar olmuyor mu? Elbette oluyor. Fakat zaman içinde bunlar iyilerin içinde eminim ki eriyip gideceklerdir; velevki Vakfın gerçek sahibi Bolulular, Vakfın ismini taşıyan o kuruluşların gözü ve kulağı olabilsinler; onlara yıpratıcı değil, yapıcı yaklaşımlar sergileyebilsinIer!
O halde şimdi kendimize şunun cevabını sorabilir miyiz: Vakfımız, örneğin Üniversite Kampüsünü kendi kurup işletmeye kalksaydı, ne olacaktı?
Cevabını ben hemen vereyim: Orada şu anda ancak en fazla 300 veya 400 öğrenci okuyor olabilecek ve bunlar da senede bu Özel Üniversiteye en az ikiyüzmilyon liranın üstünde ödeme gücü olan aile çocukları olacaktı. (İki sene önce eğitime başlayan KOÇ Üniversitesinde halen 230 öğrenci okuyabilmekte ve beherinin ailelerine maliyeti senede 500 milyon lirayı aşmaktadır). Gölköy Kampüsümüzde ise şu anda 3000 öğrenci eğitim görmektedir, ve Devlete ödedikleri harç da 8 milyon liradır. Şimdi söyleyebilir miyiz ki Yüce ALLAH'ın bize emanet ettiği serveti heba ediyoruz, veya en doğrusu söylenmek isteneni açıkça soralım: "Emanete ihanet mi ediyoruz.."?
Acaba Vakfımızda mı sadece zengin çocukların okuyabileceği okullar, zengin vatandaşların tedavi görebileceği hastahaneler kursaydı?
Gene de, bu konuyu kapatırken diyoruz ki takdir “elbette Yüce Allah'ındır”. O herşeyi bilen ve görendir, Allah'tan sonra da yegane güvencemiz Devletimizdir. Millet olarak varolmak istiyorsak, Sevgili Yurdaer, Devlete olan güvenimizi, hükümetler ne kadar yanlış uygulamalar içinde olurlarsa olsunlar, kaybetmeyelim. Aksi taktirde var olma nedenimiz ortadan kalkar. Senin satırlarında, amcam da ben de, bu güvenin adeta yok olduğunu sezinledik ve üzüldük. Yanlış algıladığımızı umak isteriz.
Yazındaki ikinci konuya gelince; ilginç bulduk. iZZET BAYSAL isminin güvencesi altında Bolu'da dağınık sermayeleri birleştirerek büyük ölçekli yatırımlara girişmek? En azından bunun OLABİLİRLİĞİNİ araştırmanın belki bizi bir karara götürebileceğini düşündük. Bu nedenle, bu düşünceni destekleyebilecek arkadaşlarla ön görüşmeler yaparak geliştirmenizi faydadan ari görmemekteyiz. Bu konuda Sayın Akın Çakmakçı'nın görüşünü de bilmek isteriz. Konu tarafımızdan Bolu Mütevelli Üyelerimize de aktarılacak, onlardan da görüş istenecektir.
Ancak bu konuda fazla iyimser olmamanı dilerim. İzzet Baysal ismine güvenerek bu şemsiyenin altında birleşecek yüzlerce kişinin vebalini yüklenebilmek, hele bu yaşımızda, bize çok ağır gelir. Yazında bahsettiğin Boludaki çok ortaklı birçok girişimcinin başarısızlığının nedeninde ise zaten "çok ortaklı" olmaları vardır. Gene de fikrin etrafında birleşecek isimleri ve sayısını bilmekte yarar görmekteyiz.
Kıymetli Kardeşim;
Vakfımızııı çalışmalarını dikkatle izlediğine amcam da ben de, memnun olmaktayız. Bu gibi izlenimleri esasen fikir sahibi her hemşehrimizden beklemekteyiz. Zira bildiğin gibi bu Vakfın seneler boyu yaşatılmasındaki güvencemiz Bolululardır. Amcamın, her vesile ile tekrarladığı:
"Bolulular, bu Vakıf sizindir. Ona benden sonra da, benim gibi sahip çıkınız.!"
arzusu, ancak Boluluların Vakfı yönetenlerden bu gibi görüş, öneri, denetim ve tenkillerini esirgememeleri ile yerine getirilmiş olacaktır.
Kendiminkinin yanında amcamın sevgilerini de iletiyorum. Bu vesileyle geçmiş bayramını kutluyor, her bayramda göndermeyi ihmal etmediğin tebriklere teşekkür ediyor, başarılar diliyorum.
Ahmet BAYSAL
