Muhteşem bir İnsan; Prof. Dr. Tarık SOMER
Bir vakitler önemli sosyal görevler üstlenen Çizmecioğlu Motel’de rastladım, tanıştık sohbet ettik uzun uzun. Bütün iyi vasıfları bir araya getirmiş bir beyefendi idi. Önemli makamlarda görevler yapmış, ODTÜ ve Ankara Üniversitesi rektörlüklerini üstlenmiş ve emekli olmuştu.
Çoluk çocuğunun rızkını ayırdıktan sonra, kuruş kuruş biriktirdiklerine emekli ikramiyesini de ekleyerek kollarını bir amaca sıvamıştı.
Abant Sapağı’ndan 2 km. ileride sağda bir okul yaptırıyordu.
Bilgisini, paralarını, tecrübelerini, zamanını, enerjisini, nesi var nesi yoksa bütün varlığı ile yola koyulmuştu.
Dünyanın en güçlü enerjisi SEVMEK’tir ya! Amacını sevmişti bir kere!
Bolulu değildi, ama bir Bolu hayranı idi.
Amacı toplum yararına olduğu için gerçekleşeceğini biliyordu. Amacı dışında başka bir şey düşünmüyor ve konuşmuyordu.
Tek başına savaşan BİR SAVAŞÇI ile tanışmıştım.
Okulun bitmesine az kalmıştı. Önünde iki sorun vardı. Para bitmişti ve yakın köyün sakinleri okula su vermiyorlardı.
İş bitmeli idi, borç almadan kendi imkanları ile.
Yaşlı annesine anlattı derdini. Ana yüreği dayanamadı; “Ben kiraya çıkayım, evimi sat” dedi.
Su işini dönemin Valisi çözdü. Okul bitti bina devlete teslim edildi.
Yazımın başlığındaki isim, bu muhteşem kişi aittir.
Sonraları bir iki defa daha görüştük.
Önce Annesi, sonra kendisi vefat etti. Bu muhteşem insanlara Allah rahmet eylesin
Geçen gün okulun önünden geçtim. Okul sırtını ormana dayamış bir anıt gibi idi.
Acaba bir duvarında BU KOCA ADAMIN adı yazılı mıdır?
Bu yazımı, tanımaktan gurur duyduğum, bu dünyaya iz bırakan, bu Muhteşem kişiyi anmak için yazdım.
Belgin ÖZER
Prof. Dr. Tarık Somer
Türkiye’de modern kimya mühendisliği eğitimini ilk uygulayan eğitimci olan Tarık Somer, Kayseri’nin Develi ilçesinde 17 Aralık 1927 tarihinde doğdu. 1946 yılında Milli Eğitim Bakanlığı tarafından düzenlenen sınavda başarılı olarak ABD’de eğitim görme şansını yakaladı. İlk senesinde yalnızca İngilizce dili eğitimi gören Somer, daha sonra lisans eğitimine kimya mühendisliği üzerine RPI’de (Rensselaer Polytechnic Institute) başladı ve üç yıl sonra 1950 yılında bu bölümden mezun oldu. Yüksek lisans derecesini 1952 yılında MIT’ten (Massachusetts Institute of Technology) aldıktan sonra doktora çalışmalarına UMD’de (University of Maryland) başladı. 1954 yılına gelindiğinde Tarık Somer doktora derecesini UMD’den aldı. Doktorasını tamamladıktan sonra 1954-1956 yılları arasında Ar-Ge mühendisi olarak çalıştı. Daha sonra Türkiye’ye geri dönen Somer, 1957 yılından itibaren ODTÜ’de çalışmalara başladı. Ayrıca ODTÜ’de kimya mühendisliği ve kimya bölümlerinin kurulmasına öncülük etti. 1958 yılında Prof. Dr. Tarık Somer tarafından kurulan kimya mühendisliği bölümünde, Türkiye’deki ilk çağdaş kimya mühendisliği eğitimi verilmeye başlandı ve sanayinin ihtiyaç duyduğu konuları kapsayan dersler ilk defa bu yeni bölümde işlenmeye başlandı. İlerleyen senelerde ise ilk olarak ODTÜ’de 1974-1976 yılları arasında, daha sonra da Ankara Üniversitesi’nde 1984-1985 yılları arasında rektör olarak görev yaptı. Ayrıca, UNESCO’da baş teknik danışmanlık görevinde de bulunan Somer, görev süresi içerisinde 1 yıl Uganda’da kaldı. Bu zaman zarfında Uganda’da kimya mühendisliği bölümünün kurulmasına öncülük etmiştir.
Eğitimin önemini bilen ve çocukların daha iyi koşullarda eğitimlerini tamamlayarak yükseköğretime geçmelerini amaçlayan Somer, Bolu ilinde bir okul inşa ettirmiş ve bu okulu Milli Eğitim Bakanlığına bağışlamıştır. 12 adet derslikle birlikte çok amaçlı bir salon, laboratuvarlar ve kütüphane içeren okulda halen eğitime devam edilmektedir. ODTÜ Kimya Mühendisliği Bölümü’nden 1995 yılında emekliliğe ayrılan Somer, 1997 yılında hayata veda etmiştir. 70 yıllık ömründe büyük başarıların altına imza atan ve kalıcı eserler bırakan Tarık Somer’in adı vefatının ardından da yaşatılmaktadır. 2009 yılında kurulan Tarık Somer Vakfı, donanımlı ve erdemli yeni nesillerin yetişmesi ve yeteneklerin erken keşfedilip eğitilmesine katkı sağlamayı amaç edinmiştir. Ayrıca, ODTÜ Kimya Mühendisliği Bölümü tarafından, akademik başarı ve çalışmalarıyla öne çıkan eğitimcilere her yıl Prof. Dr. Tarık G. Somer Akademik Başarı Ödülü verilmektedir. 1999-2005 yılları arasında bu ödüle layık görülen akademisyenlerin listesi aşağıdaki gibidir:
Prof. Dr. Gürkan Karakaş ODTÜ 1999
Prof. Dr. Deniz Üner ODTÜ 2000
Prof. Dr. Pınar Çalık ODTÜ 2001
Prof. Dr. Ufuk Bakır ODTÜ 2002
Doç. Dr. Göknur Bayram ODTÜ 2003
Yrd. Doç. Dr. Nuretdin Kaymakçı ODTÜ 2004
Yrd. Doç. Dr. Serhat Akın ODTÜ 2004
Yrd. Doç. Dr. Halil Kalıpçılar ODTÜ 2004
Yrd. Doç. Dr. Yusuf Aladağ ODTÜ 2005
Yrd. Doç. Dr. Görkem Külah ODTÜ 2005
Yrd. Doç. Dr. Ahmet Aykut ODTÜ 2005
Son olarak, yine ODTÜ Kimya Mühendisliği Bölümü tarafından düzenli olarak “Somer Dersi” adlı etkinlik düzenlenerek dünyanın her yerinden ve her alanda saygın bilim insanları ODTÜ’ye gelerek verilen dersler ile Tarık Somer anılmaktadır.
