An itibariyle “ Sapere aude ”
Konumuz Ekonomi, kamu döviz pozisyon açıkları-Tcmb rezervler-turizm gelirleri-bütçe açığı- zk (zıkkımın kökü değil zorunlu karşılıklar yanlış anlaşılmasın) ve işsizlik maaşı ile işsizlik.
Kamu bankaları adı konmamış bir erken seçim ekonomisi uygulamakta 4-5 aydır. Döviz pozisyon açıkları 10 mia usd seviyesine gelirken Tcmb döviz rezervleri ise eksi 30 mia usd gelmiş durumda, turizm gelirleri ise iyimser 20 ancak muhtemel 30 mia usd eksi yazacak.
Özetle 10+30= 40 mia usd açık swap vadeleri geldiğinde ödenmeyi bekliyor ve kaynak yok, yabancı hem borsa hem tahvilden her gün çıkış yapıyor. (Uğur Gürses yorumu ekte)
Hazine ise 2020 ilk 6 ayda 109,5 mia tl açık vermiş durumda. Bu açık neyle kapanır vergiyle tabi. Peki vergilere Haziran 2019 - Haziran 2020 12 aylık dönemde gelen zamlara bir göz atalım;
İthalatta alınan gümrük vergisi artışı % 95,8
Harçlardan alınan vergi artışı % 119,7
Diğer vergiler ise % 125,5 artmış
Peki vergi oranları % 10-11 açıklanan enflasyonun kat be kat üzerinde artarken vergi gelirleri de artmış mı, öyle ya koca 110 mia tl bütçe açığı ortalıkta duruyor, bir bakalım,
Gelir vergisi % 22,9
Bsmv % 9,1
İçerde alınan kdv ise % 75 düşmüş
Lafer etkisi diye bir şeyden haberi olmayanlar % 30 işsizlik ve ekonomik çift dipte verginin artırılarak vergi gelirinin de artacağının rüyasını görüyorlar. Şeyh rüyası ekonomisi dedikleri bu olsa gerek.
ZK lara bakarsak yeni bir kararname ile oran % 22 çıkarılmış. Kısaca bankaya yatırdığınız döviz mevduatın % 22 sini Tcmb ye vereceksin diyor otorite. Neden, nedeni yukarıda bahsettiğim açıklar, buradan gelecek kaynaklarla tablo bir çıt artı çıkar mı acaba derdimiz.
Bana göre bankalardaki mevduatın % 22 sine dolaylı el koymaktan başka bir şey değil yapılan. Banka % 22 eksi ile topladığı mevduatı % kaç maliyet ile ihracatçıya verecek acaba.
Bu karar döviz girişi sağlayacak ihracatçıya kullandırılacak kredi maliyetini ve kredi miktarlarını doğrudan olumsuz etkileyecek bir girişim daha olarak kayda geçer.
Tüm bu kadar abra kadabra kağıt üzerinde döviz rezervini yüksek gösterme ve batık ekonomiyi iyi gösterme çabasından ibaret. Başta dedik ya, erken seçim ilanı için illa Bahçeli'ye gerek yok.
Sadece döviz değil erken seçim uygulamaları, TUİK sayısız atamalara rağmen ayet bükücüler istatistik bükmelerinden bir türlü mutlu değiller.
Deve misali nerem doğru ki rakamlar gerçekler ortada. Enflasyon % 10-13 aralığını bir türlü geçemez, enflasyon ile işçi memur emekli enflasyonla dipte fakirlikte eşitliğe doğru itilir, orta sınıf yok edilirken satın alma gücü ve sokak enflasyonu ile artan vergiler % 100 lerden aşağıda değil. Sadece 2020 de halkın fakirleşmesi % 60 dan fazla rakamlara göre.
Bir eğip bükmede asgari ücreti de % 50 azaltmak oldu. İşçi çıkarmak yasak yalanı ile işvereni hem kıdem tazminatından kurtarmak, hem de 2.324 tl işsizlik maaşı yerine 1.168 tl ile aynı kitleyi iyice açlığa mahkum ettiler bir yıl daha.
Tabi bu kitle Tuik tarafından işsizler içinde sayılmıyor. Şu an çalışabilir 15-64 yaş arası nüfusun % 50 si işsiz ama çok şükür Ayasofya'yı açtık.
İnsanlar seçimlerinin sorumluluklarından kaçınabiliyorlar ama sonuçlarından kaçamıyorlar. Okunan selalar mevta olan ekonominin ilanıdır aynı zamanda .
Sene başı yaz çok sıcak geçer demiştim, kış çok çok daha fena ve soğuk geçecek.
Ender BALCI
