Seben domatesi maceram
Seben Kesenözü Köyü'nde, 70'li yıllarda ben öğretmenlik yaparken, Metin'de imam idi. Aileyi o günlerde tanımıştım.
Yıllar sonra Metin Hoca bana:
-Ali abi, bana bir fırın yapalım demiş, ben de olumlu yanıt vermiştim.
Fırını yapmaya başladığımız günün akşamı, Metin hoca'nın eşi bize bir poşet domates hediye etmişti. Eve gelip domatesi yiyince, domatesin çocukluğumun mis gibi kokan domatesi olduğunu anladım.
Ertesi gün eşine sormuştum:
-Siz bu domatesi nerden buldunuz*
-Ali Abi bu domatesin tohumunu kırk yıldır, hiç değiştirmedim, kendim üretirim.
Bana gelecek yıl 5 çim (fide) verin bizde yetiştirelim. İşte bize verilen o beş fideden yıllarca, yerli domates ürettik, hem de organik.
Daha sonra genetik yapısıyla oynanmamış, bu çocukluğumuzun yerli domatesinin kaybolmaması için, isteyen herkese bedava tohum dağıtmaya başladım. Bu konuda epey başarılı oldum sanırım.
Ben Seben Köylü Pazarı'nda kimlerin yerli, kimlerin hibrit sattığını bilen bir kişiyim.
Bolu Pazarı'na pek yerli doğal Seben domatesi gelmez. Çünkü Seben yerli domatesi ince kapuklu olduğundan yüke gelmez, uzun müddette dayanmaz. Bazen bir iki satıcının önünde yerli Seben domatesi gördüğüm olmuştur.
Alıcıların satıcıya:
-Seben domatesi mi? diye sormalarına tanık oldum. Satıcının "evet" yanıtını duyunca üzüldüm. Oysa o domatesler hibrit idi. Üç kuruşluk dünya menfaati için insanlar niçin yalan söylerler ki!
Alıcılar, satıcıya:
-Seben yerli domatesi mi? Yoksa hibrit (Genetik yapısıyla oynanmış) domates mi? diye sorsalar daha iyi olur kanısındayım.
Biz öğretmen olduğumuz için, insanlarn en kolay yaparak yaşayarak öğrendiklerini biliriz. Seben yerli ve doğal domatesi yemeden anlaşılmaz.
Elimden gelse, Seben yerli domatesinin farkını görmeleri için isteyen herkese bir iki adet vermek istiyorum. Ama böyle bir imkânım yok.
Ne yapayım, bende yerli domatesin tohumlarını alıp, bedava isteyenlere dağıtarak, tohumun kaybolmamasına katkı sağlıyorum.
Ali Kaygusuz 3.11.2022 Bolu
